ΜΔιοικΠρΠειρ Α2847/2024, από τον Ε. Παπαηλία
Διοικητικό Πρωτοδικείο Πειραιά
(11ο Τμήμα Μονομελές)
Αριθ. Α2847/2024
Δικαστής: Ε. Κουρουνιώτη, Πρωτοδίκης
Δικηγόροι: Η. Χαλιακόπουλος, Χ. Τέλιου
Φορολογικό Δίκαιο. Αλληλέγγυα και προσωπική ευθύνη φυσικών προσώπων και νομικού προσώπου. Χρόνος συνδρομής της υπό του νόμου προβλεπόμενης ιδιότητας. Για την εφαρμογή της § 1 του άρθρου 50 του ν. 4174/2013, και συνακόλουθα την ύπαρξη προσωπικής και αλληλέγγυας ευθύνης του φορολογικά υπόχρεου προσώπου απαιτείται η πραγματική συνδρομή της κρίσιμης ιδιότητας. Συναφώς, ο χρόνος συνδρομής της σχετικής ιδιότητας του εκάστοτε υπόχρεου απαιτείται να συμπίπτει με τον χρόνο στον οποίο ανάγονται οι οφειλές και, επιπλέον, αυτές να μην καταβλήθηκαν ή να μην αποδόθηκαν στο Δημόσιο εξ υπαιτιότητάς του. Στην περίπτωση, ωστόσο, που αποδειχθεί ότι δεν έχει πραγματική ανάμειξη στη διοίκηση των υποθέσεων του νομικού προσώπου ή της νομικής οντότητας απαλλάσσεται της ευθύνης του. Κατ’ επέκταση, η θέση της νομικής οντότητας σε εκκαθάριση και ο διορισμός εκκαθαριστή καταρχήν αποκλείει την ευθύνη του τέως διαχειριστή του νομικού προσώπου, όπως και για οφειλές που δεν έφερε τη σχετική ιδιότητα. (Άρθρα 115 ν. 2238/ 1994, 22 ν. 2648/1998, 55 ν. 2859/2000, 50 ν. 4174/2013, 47 ν. 4223/2013, 34 και 66 § 9 ν. 4646/2019 και Α.1082/7.4.2021 Κοινή Απόφαση του Υπουργού Οικονομικών και του Διοικητή της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων)
2. Επειδή, στο άρθρο 115 του κυρωθέντος με το άρθρο πρώτο του ν. 2238/1994 (ΦΕΚ Α' 151), Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος (Κ.Φ.Ε.), ο οποίος ίσχυε κατά τον χρόνο στον οποίο ανάγονται οι ένδικες φορολογικές οφειλές της εταιρείας (χρήση 2013), ορίζεται ότι: «1. Τα πρόσωπα που είναι διευθυντές, διαχειριστές ή διευθύνοντες σύμβουλοι και εκκαθαριστές των ημεδαπών ανώνυμων εταιρειών κατά το χρόνο της διάλυσης ή συγχώνευσής τους, ευθύνονται προσωπικώς και αλληλεγγύως για την πληρωμή του φόρου που οφείλεται από αυτά τα νομικά πρόσωπα σύμφωνα με τον παρόντα, καθώς και του φόρου που παρακρατείται, ανεξάρτητα από το χρόνο βεβαίωσής τους. … 2. Τα πρόσωπα που είναι διευθυντές, διαχειριστές και γενικά εντεταλμένοι στη διοίκηση του νομικού προσώπου, κατά το χρόνο της διάλυσης των λοιπών νομικών προσώπων του άρθρου 101, ευθύνονται προσωπικώς και αλληλεγγύως για την πληρωμή του φόρου που οφείλεται από αυτά τα νομικά πρόσωπα σύμφωνα με τον παρόντα, καθώς και των φόρων που παρακρατούνται, ανεξάρτητα από το χρόνο βεβαίωσής τους. 3. [όπως η § αυτή προστέθηκε με το άρθρο 22 § 6 του ν. 2648/1998 (ΦΕΚ Α' 238)] Τα πρόσωπα που αναφέρονται στις §§ 1 και 2 ευθύνονται προσωπικώς και αλληλεγγύως για τους παρακρατούμενους φόρους και κατά τη διάρκεια λειτουργίας του νομικού προσώπου που εκπροσωπούν, ως εξής: α) Αν έχει γίνει η παρακράτηση φόρου, όλα τα πρόσωπα που είχαν μία από τις ως άνω ιδιότητες από τη λήξη της προθεσμίας απόδοσης του φόρου και μετά. β) Αν δεν έχει γίνει η παρακράτηση φόρου, όλα τα πρόσωπα, που είχαν μία από τις πιο πάνω ιδιότητες κατά το χρόνο που υπήρχε η υποχρέωση παρακράτησης του φόρου.». Με την δε § 7 του άρθρου 22 του ν. 2648/1998 ορίστηκε περαιτέρω ότι: «7. Οι διατάξεις της παραγράφου 3 του άρθρου 115 του ν. 2238/1994 εφαρμόζονται και για την περίπτωση β' του άρθρου 45 του ν. 1642/1986 (ΦΕΚ 125 Α'), καθώς και για οφειλές φόρου κύκλου εργασιών». Εξάλλου, στο άρθρο 55 του κυρωθέντος με το άρθρο πρώτο ν. 2859/2000 (ΦΕΚ Α' 248) Κώδικα Φόρου Προστιθέμενης Αξίας, με τον οποίο κωδικοποιήθηκε η ως άνω διάταξη του ν. 1642/1986, όπως ίσχυε κατά τη χρήση 2013, ορίζεται ότι: «Για την καταβολή του οφειλόμενου φόρου ευθύνονται αλληλεγγύως και εις ολόκληρο με τον υπόχρεο και οι εξής: … β) οι νόμιμοι εκπρόσωποι των νομικών προσώπων, κατά το χρόνο διάλυσης, συγχώνευσης ή μετατροπής τους, ανεξάρτητα από το χρόνο βεβαίωσης του φόρου ...».
3. Επειδή, ακολούθως, το άρθρο 50 υπό τον τίτλο «Αλληλέγγυα ευθύνη» του θεσπισθέντος με τον ν. 4174/2013 (ΦΕΚ Α' 170) Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας (Κ.Φ.Δ.), με έναρξη ισχύος από 1.1.2014, κατ’
άρθρο 73 αυτού, όπως οι διατάξεις του τροποποιήθηκαν από τις διατάξεις του άρθρου 47 του ν. 4223/2013 (ΦΕΚ Α' 287), όριζε τα εξής: «1. Τα πρόσωπα που είναι διευθυντές, πρόεδροι, διαχειριστές, διευθύνοντες σύμβουλοι, εντεταλμένοι στη διοίκηση και εκκαθαριστές των νομικών προσώπων και νομικών οντοτήτων κατά το χρόνο της διάλυσης ή συγχώνευσής τους, ευθύνονται προσωπικά και αλληλέγγυα για την πληρωμή του φόρου, τόκων και προστίμων που οφείλονται από αυτά τα νομικά πρόσωπα και τις νομικές οντότητες καθώς και του φόρου που παρακρατείται, ανεξάρτητα από το χρόνο βεβαίωσης τους. … 2. Τα πρόσωπα που αναφέρονται στην παράγραφο 1 ευθύνονται προσωπικώς και αλληλεγγύως για τους παρακρατούμενους φόρους, το ΦΠΑ και όλους τους επιρριπτόμενους φόρους και κατά τη διάρκεια λειτουργίας του νομικού προσώπου που εκπροσωπούν ως εξής: α) Αν έχει γίνει παρακράτηση φόρου, όλα τα πρόσωπα που είχαν μία από τις πιο πάνω ιδιότητες από τη λήξη της προθεσμίας απόδοσης του φόρου και μετά. β) Αν δεν έχει γίνει η παρακράτηση φόρου, όλα τα πρόσωπα, που είχαν μία από τις πιο πάνω ιδιότητες κατά το χρόνο που υπήρχε η υποχρέωση παρακράτησης του φόρου. 3. Αν κατά το χρόνο διάλυσης νομικού προσώπου ή νομικής οντότητας δεν έχουν εξοφληθεί όλες οι φορολογικές υποχρεώσεις του νομικού προσώπου ή της νομικής οντότητας, περιλαμβανόμενων των παρακρατούμενων και επιρριπτόμενων φόρων, οι κατά το χρόνο διάλυσης αυτών μέτοχοι ή εταίροι κεφαλαιουχικών εταιρειών με ποσοστό συμμετοχής τουλάχιστον δέκα (10%) τοις εκατό ευθύνονται αλληλεγγύως με το νομικό πρόσωπο ή τη νομική οντότητα για την καταβολή του οφειλόμενου φόρου, μέχρι του ποσού των αναληφθέντων κερδών ή απολήψεων σε μετρητά ή σε είδος λόγω της ιδιότητας του μετόχου ή εταίρου κατά τα τρία (3) τελευταία έτη προ της λύσης. 4. Ευθύνεται αλληλεγγύως με το νομικό πρόσωπο ή τη νομική οντότητα για την καταβολή του οφειλόμενου και μη εξοφληθέντος φόρου κατά τη λύση του νομικού προσώπου ή της νομικής οντότητας, και κάθε πρόσωπο που υπήρξε μέτοχος ή εταίρος κεφαλαιουχικών εταιρειών και αυτού με ποσοστό συμμετοχής τουλάχιστον δέκα τοις εκατό (10%), κατά τα τρία (3) τελευταία έτη πριν τη λύση του μέχρι του ποσού των αναληφθέντων εντός της ως άνω τριετίας κερδών ή απολήψεων σε μετρητά ή σε είδος λόγω της ιδιότητας του μετόχου ή εταίρου και εφόσον η οφειλή αφορά την περίοδο, στην οποία το εν λόγω πρόσωπο ήταν μέτοχος ή εταίρος. … 7. Πρόσωπα ευθυνόμενα για την καταβολή φόρου εκ μέρους του νομικού προσώπου ή της νομικής οντότητας σύμφωνα με το παρόν άρθρο δύνανται να ασκήσουν έναντι της Φορολογικής Διοίκησης, παράλληλα με το νομικό πρόσωπο ή τη νομική οντότητα, οποιοδήποτε δικαίωμα θα είχε στη διάθεση του το νομικό πρόσωπο ή η νομική οντότητα. ...». Με το δε άρθρο 34 του ν. 4646/2019 (ΦΕΚ Α' 201) οι §§ 1 και 2 του προαναφερόμενου άρθρου 50 του ν. 4174/2013 αντικαταστάθηκαν ως εξής: «1. Τα πρόσωπα, που είναι εκτελεστικοί πρόεδροι, διευθυντές, γενικοί διευθυντές, διαχειριστές, διευθύνοντες σύμβουλοι, εντεταλμένοι στη διοίκηση και εκκαθαριστές των νομικών προσώπων και νομικών οντοτήτων, καθώς και τα πρόσωπα που ασκούν εν τοις πράγμασι τη διαχείριση ή διοίκηση νομικού προσώπου ή νομικής οντότητας, ευθύνονται προσωπικά και αλληλέγγυα για την πληρωμή του φόρου εισοδήματος, παρακρατούμενου φόρου, κάθε επιρριπτόμενου φόρου, Φόρου Προστιθέμενης Αξίας και του Ενιαίου Φόρου Ιδιοκτησίας Ακινήτων, που οφείλονται από αυτά τα νομικά πρόσωπα και τις νομικές οντότητες, ανεξάρτητα από τον χρόνο βεβαίωσής τους, ως και για τους τόκους, πρόστιμα, προσαυξήσεις και οποιεσδήποτε διοικητικές χρηματικές κυρώσεις επιβάλλονται επ’ αυτών, εφόσον συντρέχουν σωρευτικά οι κατωτέρω προϋποθέσεις: α. τα ανωτέρω πρόσωπα είχαν μια από τις ανωτέρω ιδιότητες είτε κατά τη διάρκεια λειτουργίας του νομικού προσώπου, είτε κατά τον χρόνο λύσης, διάλυσης ή συγχώνευσής του, είτε κατά τη διάρκεια της εκκαθάρισης του νομικού προσώπου, β. οι οφειλές κατέστησαν ληξιπρόθεσμες κατά τη διάρκεια της θητείας τους υπό κάποια εκ των ανωτέρω ιδιοτήτων με την επιφύλαξη των επόμενων εδαφίων. Αν οι οφειλές διαπιστώνονται μετά από έλεγχο, ως αλληλεγγύως υπεύθυνα πρόσωπα κατά την έννοια της παραγράφου αυτής νοούνται μόνο τα πρόσωπα στα οποία συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις των στοιχείων α' και γ' κατά το φορολογικό έτος ή την περίοδο στην οποία ανάγονται οι οφειλές αυτές. Σε περίπτωση που οι υπό § 1 φορολογικές οφειλές έχουν υπαχθεί σε ρύθμιση, η αλληλέγγυα ευθύνη βαραίνει και τα πρόσωπα στα οποία συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις των στοιχείων α' και γ' κατά τον χρόνο που κάθε δόση της ρύθμισης κατέστη ληξιπρόθεσμη ή η ρύθμιση απωλέσθηκε. Για τα ποσά των τόκων, των προσαυξήσεων, των προστίμων και των λοιπών χρηματικών κυρώσεων, η αλληλέγγυα ευθύνη βαραίνει τα πρόσωπα που είναι αλληλεγγύως υπεύθυνα για την κύρια οφειλή επί της οποίας υπολογίζονται και επιβάλλονται τα ποσά αυτά, γ. οι εν λόγω οφειλές δεν καταβλήθηκαν ή δεν αποδόθηκαν στο Δημόσιο από υπαιτιότητα των ανωτέρω προσώπων. Το βάρος απόδειξης για την μη ύπαρξη υπαιτιότητας, φέρουν τα υπό § 1 πρόσωπα. Με κοινή απόφαση του Υπουργού Οικονομικών και του Διοικητή της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων δύνανται να ορίζονται ενδεικτικά περιπτώσεις έλλειψης υπαιτιότητας. 2. …». Περαιτέρω, στο άρθρο 66 § 29 του ν. 4646/ 2019, όπως ισχύει, ορίζεται ότι: «Οι §§ 1 και 2 του άρθρου 50 του ν. 4174/2013, όπως αντικαθίστανται με τις διατάξεις του άρθρου 34 του παρόντος, ισχύουν από τη δημοσίευση του παρόντος και εφαρμόζονται και για οφειλές, οι οποίες έχουν βεβαιωθεί πριν από τη θέση σε ισχύ του παρόντος σε βάρος νομικών προσώπων και νομικών οντοτήτων για τις οποίες ευθύνονται αλληλεγγύως και προσωπικά τα φυσικά πρόσωπα κατ' εφαρμογή του άρθρου 50 §§ 1 και 2, όπως ίσχυε πριν την τροποποίησή του με τις διατάξεις του άρθρου 34 του παρόντος, του άρθρου 115 του ν. 2238/1994 (Α' 151), της § 7 του άρθρου 22 του v. 2648/1998 (Α' 238), της περ. β' του άρθρου 55 του ν. 2859/2000 (Α' 248), καθώς και κάθε άλλης διάταξης με την οποία θεσπίζεται αλληλέγγυα ευθύνη για οφειλές για τις οποίες εφαρμόζεται ο Κώδικας. Οι οφειλές αυτές παύουν να βαραίνουν τα αλληλεγγύως ευθυνόμενα πρόσωπα, εφόσον τα τελευταία δεν πληρούσαν τις προϋποθέσεις, που τίθενται με τις §§ 1 και 2 του άρθρου 50 του ν. 4174/2013, όπως αντικαθίστανται με τις διατάξεις του άρθρου 34 του παρόντος για τη θεμελίωση της αλληλέγγυας ευθύνης και αίρονται τα σε βάρος τους ληφθέντα μέτρα. Για την εφαρμογή του προηγούμενου εδαφίου, υποβάλλεται αίτηση στην Υπηρεσία της Φορολογικής Διοίκησης που είναι αρμόδια για την επιδίωξη της είσπραξης των οφειλών. Η αίτηση μπορεί να υποβληθεί και για εκκρεμείς υποθέσεις οφειλών κατά την έννοια της § 50 του άρθρου 72 του ν. 4174/2013, όπως ισχύει, καθώς και για εκκρεμείς υποθέσεις οφειλών ενώπιον των αρμόδιων δικαστηρίων μετά από άσκηση ανακοπής. Η Φορολογική Διοίκηση εκδίδει αιτιολογημένη πράξη, με την οποία αποδέχεται ή απορρίπτει την αίτηση. Κατά της τυχόν απορριπτικής απόφασης ή της σιωπηρής απόρριψης της αίτησης μπορεί να ασκηθεί ενδικοφανής προσφυγή κατά τα οριζόμενα στο άρθρο 63 του ν. 4174/2013. Ποσά που έχουν εισπραχθεί από τα πρόσωπα της § 1 του άρθρου 50 του ν. 4174/2013 δεν επιστρέφονται.». Εξάλλου, κατ’ εξουσιοδότηση του άρθρου 50 § 1 περ. γ' του Κ.Φ.Δ. εκδόθηκε η A. 1082/7.4.2021 κοινή απόφαση του Υπουργού Οικονομικών και του Διοικητή της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων «Περιπτώσεις έλλειψης υπαιτιότητας για τη μη στοιχειοθέτηση της αλληλέγγυας ευθύνης σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 50 του ν. 4174/2013» (ΦΕΚ Β' 1487/13.4.2021), με την οποία ορίζονται στο άρθρο 1 ότι: «Τα πρόσωπα που φέρουν τις ιδιότητες που ορίζονται στην § 1 του άρθρου 50 του ν. 4174/2013 (ΚΦΔ) θεωρούνται καταρχήν υπαίτια για τη μη καταβολή ή μη απόδοση των οριζόμενων στις ως άνω διατάξεις οφειλών των νομικών προσώπων και των νομικών οντοτήτων, εκτός αν στα πρόσωπα αυτά συντρέχει περίπτωση έλλειψης υπαιτιότητας, σύμφωνα με τις κατωτέρω ενδεικτικά αναφερόμενες περιπτώσεις, οι οποίες σε κάθε περίπτωση θα πρέπει να εξετάζονται από τις υπηρεσίες της ΑΑΔΕ, κατά λόγο αρμοδιότητας, πριν την εφαρμογή των διατάξεων του άρθρου 50 ΚΦΔ στα αλληλεγγύως ευθυνόμενα πρόσωπα.», στο άρθρο 2 ότι: «Για τους σκοπούς εφαρμογής της περ. γ' της § 1 του άρθρου 50 του ΚΦΔ, ορίζονται ενδεικτικά περιπτώσεις έλλειψης υπαιτιότητας των προσώπων αυτών ως ακολούθως: 1. … 9. Στην περίπτωση κατά την οποία πρόσωπα που αν και φέρουν μία από τις ιδιότητες που προβλέπονται στην § 1 του άρθρου 50 ΚΦΔ δεν έχουν πραγματική ανάμειξη στη διοίκηση/διαχείριση των υποθέσεων του νομικού προσώπου ή της νομικής οντότητας. Για την περίπτωση αυτή εκτιμώνται συνολικά και λαμβάνονται υπόψη στοιχεία, όπως: η έλλειψη αμοιβής προς το πρόσωπο αυτό, η έλλειψη μετοχικής ή εταιρικής σχέσης με το νομικό πρόσωπο ή τη νομική οντότητα, η μη διενέργεια τραπεζικών συναλλαγών, η μη διαχείριση των εταιρικών τραπεζικών λογαριασμών (βεβαίωση από τις συνεργαζόμενες με την εταιρεία τράπεζες με την οποία αποδεικνύεται ότι δεν υπάρχει δείγμα υπογραφής του προσώπου αυτού, ώστε το πρόσωπο αυτό να μπορεί να υπογράφει για λογαριασμό του νομικού προσώπου), η μη υπογραφή πρακτικών Διοικητικού Συμβουλίου ή οικονομικών καταστάσεων, σε συνδυασμό με στοιχεία που αποδεικνύουν το πρόσωπο που πραγματικά διαχειρίζεται τις εταιρικές υποθέσεις.» και στο άρθρο 3 ότι: «Η παρούσα ισχύει από τη δημοσίευσή της στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως και καταλαμβάνει και περιπτώσεις για τις οποίες έχει υποβληθεί αίτηση περί έλλειψης υπαιτιότητας που η εξέτασή της εκκρεμεί ενώπιον της Φορολογικής Διοίκησης.». Με τις νέες διατάξεις του άρθρου 34 του ν. 4646/2019 τροποποιήθηκαν επί το επιεικέστερον οι προϋποθέσεις γένεσης της ευθύνης των αναφερομένων στην § 1 του άρθρου 50 του ΚΦΔ φυσικών προσώπων, ως ευθυνομένων προσωπικώς και αλληλεγγύως για τις φορολογικές οφειλές νομικών προσώπων και νομικών οντοτήτων και ορίσθηκε ότι, πέραν της ιδιότητας των προσώπων αυτών, ως εντεταλμένων στη διοίκηση των νομικών προσώπων, πρέπει να συντρέχουν στο πρόσωπό τους σωρευτικώς οι αναφερόμενες στο ως άνω άρθρο 34 του ν. 4646/2019 προϋποθέσεις. Σύμφωνα με την αιτιολογική έκθεση του νόμου αυτού, με τις νέες ρυθμίσεις «αποκαθίσταται μια εύλογη ισορροπία ανάμεσα στην ευθύνη του πρωτοφειλέτη νομικού προσώπου/νομικής οντότητας και στην αλληλέγγυα ευθύνη των ασκούντων πραγματική διοίκηση για την εξόφληση των υποχρεώσεων του πρώτου προς το Δημόσιο» και «η αλληλέγγυα ευθύνη περιορίζεται στα πρόσωπα που πράγματι άσκησαν διοίκηση και ως εκ τούτου είχαν τη δυνατότητα να ενεργούν στο όνομα και για λογαριασμό του νομικού προσώπου/οντότητας, δηλαδή ήταν εξουσιοδοτημένα να εκπληρώνουν τις υποχρεώσεις που βάρυναν το τελευταίο, συμπεριλαμβανομένης και της εξόφλησης του φόρου εισοδήματος του παρακρατούμενου φόρου, κάθε επιρριπτόμενου φόρου, του ΦΠΑ και του ΕΝΦΙΑ». Εξάλλου, με τη μεταβατική διάταξη της § 29 του άρθρου 66 του ν. 4646/2019 επεκτάθηκε η εφαρμογή των νεότερων ευμενέστερων ρυθμίσεων και στις περιπτώσεις των οφειλών οι οποίες είχαν βεβαιωθεί πριν από την έναρξη ισχύος του ν. 4646/2019 (12.12.2019), καθώς και σε εκκρεμείς υποθέσεις οφειλών, όπως ειδικότερα ορίζονται αυτές στην εν λόγω μεταβατική διάταξη. Προς τούτο παρασχέθηκε στον φερόμενο ως ευθυνόμενο για την εξόφληση των ως άνω βεβαιωμένων έως 12.12.2019 οφειλών του νομικού προσώπου, δυνατότητα υποβολής αίτησης στη φορολογική διοίκηση, με την οποία μπορεί να προβάλει ότι δεν συντρέχουν στο πρόσωπό του οι προβλεπόμενες από το άρθρο 34 του ν. 4646/2019 προϋποθέσεις της προσωπικής και αλληλέγγυας ευθύνης, φέροντας το σχετικό βάρος απόδειξης των ισχυρισμών του αυτών, η δε αποδοχή της σχετικής αίτησης έχει ως συνέπεια την (μερική ή ολική) απαλλαγή του από την ευθύνη (ΟλΣτΕ 355/2023).
4. Επειδή, με τις προαναφερθείσες διατάξεις θεσπίζεται, ως προς τις μνημονευόμενες σε αυτές φορολογικές οφειλές των ημεδαπών ανωνύμων εταιρειών, προσωπική και αλληλέγγυος ευθύνη των φυσικών προσώπων τα οποία είναι διευθύνοντες σύμβουλοι και γενικά εντεταλμένοι στη διοίκηση των εν λόγω εταιρειών και στων οποίων τα διευθυντικά καθήκοντα προδήλως περιλαμβάνεται και η μέριμνα για τη συμμόρφωση του νομικού προσώπου προς τις απορρέουσες από τη φορολογική νομοθεσία υποχρεώσεις. Η πρόσθετη αυτή ευθύνη για την πληρωμή των φορολογικών υποχρεώσεων του νομικού προσώπου αποβλέπει στην επίτευξη του δημοσίου συμφέροντος σκοπού της διασφάλισης της είσπραξης των οφειλομένων από τα νομικά πρόσωπα φόρων (ΣτΕ 7/2022, 1187/ 2018 επταμ., 1028/2013). Εξάλλου, οι εν λόγω διατάξεις, ως θεσπίζουσες εξαίρεση από την αρχή της αυτοτέλειας του νομικού προσώπου των κεφαλαιουχικών εταιρειών (βλ. ενδεικτικά άρθρο 1 § 1 του ν. 2190/1920, ΦΕΚ Α' 144, όπως αντικαταστάθηκε με το άρθρο 3 του ν. 3604/ 2007, ΦΕΚ Α' 189, για τις ανώνυμες εταιρείες), πρέπει να ερμηνεύονται στενά (ΣτΕ 7/2022 - πρβλ. ΣτΕ 1769/2018, 2030/2004 επταμ.) και σε συμφωνία προς τις απαιτήσεις των αρχών της νομιμότητας του φόρου, της ασφάλειας του δικαίου και της αναλογικότητας, καθόσον η εφαρμογή τους εξ ορισμού επάγεται επαχθείς συνέπειες και επιφέρει σοβαρούς περιορισμούς στα περιουσιακά δικαιώματα και στην οικονομική ελευθερία των ανωτέρω βαρυνομένων προσώπων. Περαιτέρω, κατά την έννοια των ίδιων ως άνω διατάξεων, όταν ο οφειλόμενος από την εταιρεία για ορισμένη χρήση φόρος προκύπτει από εξωλογιστικό προσδιορισμό των αποτελεσμάτων αυτής, λόγω μη επίδειξης στη φορολογική αρχή των βιβλίων και στοιχείων της εταιρείας εκ μέρους μεταγενέστερης διοίκησης της εταιρείας, δεν ευθύνεται το φυσικό πρόσωπο, το οποίο κατά τη χρήση, στην οποία ανάγεται ο φόρος, έφερε μεν την ιδιότητα του διευθύνοντος συμβούλου της εταιρείας, την οποία, όμως, (ιδιότητα) είχε αποβάλει, όταν ζητήθηκε από τη μεταγενέστερη διοίκησή της η επίδειξη των βιβλίων και στοιχείων της εταιρείας. Τούτο, δε, διότι, στην περίπτωση αυτή, η αποδιδομένη στην εταιρεία παράλειψη της μη επίδειξης των βιβλίων και στοιχείων της, που δύναται να έχει ως συνέπεια, κατόπιν της διενέργειας εξωλογιστικού προσδιορισμού των οικονομικών αποτελεσμάτων της, την επιβολή σε βάρος της φόρου αναγομένου σε χρήση, κατά την οποία το εν λόγω φυσικό πρόσωπο είχε την ιδιότητα του διευθύνοντος συμβούλου της εταιρείας (με συνέπεια να ευθύνεται ενδεχομένως προσωπικώς και αλληλεγγύως για την πληρωμή του), δεν διεπράχθη καθ' όν χρόνο το φυσικό αυτό πρόσωπο έφερε την εν λόγω ιδιότητα αλλά μεταγενεστέρως, ήτοι σε χρόνο κατά τον οποίο τη διοίκηση της εταιρείας είχαν αναλάβει άλλα πρόσωπα, που είχαν, κατά νόμο, την υποχρέωση (αλλά και τη δυνατότητα) να επιδείξουν τα βιβλία και στοιχεία της εταιρείας στη φορολογική αρχή (πρβλ. ΣτΕ 1129/2023, 978/2020).
5. Επειδή, στην προκειμένη περίπτωση, από τα στοιχεία της δικογραφίας, προκύπτουν τα εξής: Ο προσφεύγων διετέλεσε κατά το χρονικό διάστημα από 20.05.2005 έως 14.07.2005 άμισθος Γενικός Διευθυντής και κατά το χρονικό διάστημα από 15.07.2005 έως 15.07.2007 Αντιπρόεδρος του Δ.Σ. και Διευθύνων Σύμβουλος της ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία [...], ανατέθηκε δε σε αυτόν εξουσία εκπροσώπησης και δέσμευσης της εταιρείας με μόνη την υπογραφή του κάτω από την εταιρική επωνυμία καθ' όλο το ανωτέρω χρονικό διάστημα […]. Εξάλλου, με την …/2007 απόφαση του Εφετείου Πειραιά, η εταιρεία […] τέθηκε σε καθεστώς ειδικής εκκαθάρισης του άρθρου 46 του ν. 1892/1990 και διορίστηκε ειδικός εκκαθαριστής ο δικηγόρος Αθηνών Δ.Σ. Περαιτέρω, λόγω της λήψης σε βάρος του αναγκαστικών μέτρων είσπραξης για φορολογικές οφειλές της εν λόγω εταιρείας, ο προσφεύγων υπέβαλε προς την αρμόδια Δ.Ο.Υ. ΦΑΕ Πειραιά την …./11.3.2020 αίτησή του, με την οποία ζήτησε, κατ’ εφαρμογή των διατάξεων της § 29 του άρθρου 66 του ν. 4646/2019 [...], σε συνδυασμό με τις διατάξεις του άρθρου 50 του Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας […], την απαλλαγή του από την προσωπική και αλληλέγγυα ευθύνη του, ως Διευθύνοντος Συμβούλου της εταιρείας με την επωνυμία […] για την καταβολή φορολογικών οφειλών της εταιρείας. Η Προϊσταμένη της ως άνω Δ.Ο.Υ. με την από 11.03.2020 ταυτάριθμη απόφαση απέρριψε την ανωτέρω αίτηση με την αιτιολογία ότι εν προκειμένω, κατόπιν των …./2006 και …./2006 προσκλήσεων του ΔΕΚ Αθηνών προς την επιχείρηση […] για προσκόμιση βιβλίων και στοιχείων των χρήσεων 2003 έως 2006, προκειμένου να διενεργηθεί τακτικός φορολογικός έλεγχος για τις χρήσεις 2003 και 2004 και έλεγχος απόδοσης παρακρατούμενων φόρων για τη χρήση 2005, καθώς και της …/26.06.2006 εντολής ελέγχου του Προϊσταμένου του ΔΕΚ Αθηνών, δεν κατέστη δυνατό να τεθούν στη διάθεση του ελέγχου τα βιβλία και στοιχεία, με αποτέλεσμα να κριθούν ανακριβή και να καταλογισθούν φόροι με εξωλογιστικό προσδιορισμό. Επομένως, ο προσφεύγων έφερε αλληλέγγυα ευθύνη ως πρόσωπο που διοικούσε την εταιρεία και είχε την υποχρέωση προσκόμισης των βιβλίων και στοιχείων κατά τον χρόνο του ελέγχου. Ενόψει τούτων, κρίθηκε ότι θεμελιωνόταν αλληλέγγυα ευθύνη του για την πληρωμή των οφειλών που είχαν βεβαιωθεί ταμειακώς σε βάρος της εταιρείας […] πράξεις ταμειακής βεβαίωσης. Κατά της απόφασης αυτής, ο ήδη προσφεύγων άσκησε την […] ενδικοφανή προσφυγή ενώπιον της Διεύθυνσης Επίλυσης Διαφορών, η οποία απορρίφθηκε σιωπηρώς. Με την προσφυγή του υποστήριξε ότι από την 1.2.2006 όλοι οι εργαζόμενοι της εταιρείας είχαν κηρύξει επίσχεση εργασίας, είχε ανασταλεί η λειτουργία της, ενώ είχε διακοπεί και η παροχή ρεύματος, με αποτέλεσμα όταν του επιδόθηκε η …./2006 πρόσκληση της φορολογικής αρχής να ήταν αδύνατη η πρόσβαση σε αυτά λόγω αδυναμίας λειτουργίας του συστήματος μηχανογράφησης. Στη συνέχεια εκδόθηκε η …/26.06.2006 εντολή ελέγχου και επιδόθηκε σε αυτόν δεύτερη πρόσκληση για επίδειξη των βιβλίων στις 25.09.2006. Ωστόσο, γνωστοποιήθηκε στους ελεγκτές ότι λόγω των περιστατικών αυτών ήταν αδύνατη η προσκόμιση των βιβλίων εντός πενθημέρου, με αποτέλεσμα να διενεργηθεί τελικά προσωρινός έλεγχος φόρων, τελών και εισφορών που παρακρατούνται, επιρρίπτονται ή εισπράττονται για να αποδοθούν στο δημόσιο για τις χρήσεις 2003 έως 2006. Περαιτέρω, με τη χρήση γεννήτριας ηλεκτρικού ρεύματος και των υπηρεσιών εξειδικευμένου προσωπικού κατέστη εφικτή η διενέργεια προσωρινού ελέγχου, ενώ, αργότερα σε περίοδο που η εταιρεία βρισκόταν ήδη από διετίας σε καθεστώς εκκαθάρισης επιδόθηκε στον ειδικό εκκαθαριστή η …./2009 πρόσκληση για διενέργεια τακτικού φορολογικού ελέγχου. Με τα ανωτέρω περιστατικά, ο προσφεύγων ισχυρίζεται ότι η φορολογική αρχή δεν αιτιολόγησε την αλληλέγγυα ευθύνη του, αφού λόγω περιστατικών ανωτέρας βίας αυτός δεν μπορούσε να έχει πρόσβαση στα βιβλία και στοιχεία της εταιρείας.
6. (…).
7. Επειδή, το Δικαστήριο τούτο, με την …/2024 απόφασή του, διέταξε τη συμπλήρωση των στοιχείων του φακέλου, δεδομένου ότι δεν περιλαμβανόταν κανένα στοιχείο σχετικά με τις ένδικες οφειλές του προσφεύγοντος (εντολές ελέγχου, εκθέσεις ελέγχου, νόμιμοι τίτλοι, δικαστικές αποφάσεις κ.α.). Σε εκτέλεση της απόφασης αυτής, η Φορολογική Αρχή προσκόμισε το σύνολο των αιτηθέντων στοιχείων, από την επισκόπηση των οποίων προκύπτουν τα εξής πραγματικά περιστατικά: Δυνάμει της …/26.06. 2006 εντολής ελέγχου του Προϊσταμένου της ΔΟΥ ΦΑΕ Πειραιά διενεργήθηκε στα βιβλία της εταιρείας […] προσωρινός έλεγχος παρακρατούμενων φόρων ν. 2238/94 (μισθωτών υπηρεσιών, αποζημιώσεων μισθωτών, αμοιβών ελεύθερων επαγγελματιών, εργολάβων) και ΦΠΑ χρήσεων 2003 έως 2006 και συντάχθηκε σχετικά η με ημερομηνία θεώρησης 02.11.2006 έκθεση ελέγχου των ελεγκτών υπαλλήλων του ΔΕΚ Αθηνών. Σύμφωνα με την εν λόγω έκθεση, μετά την παραπάνω εντολή ελέγχου, τα ανωτέρω ελεγκτικά όργανα μετέβησαν στην έδρα της επιχείρησης της ελεγχόμενης εταιρείας […], όπου διαπίστωσαν ότι η επιχείρησή της δεν λειτουργούσε λόγω επίσχεσης εργασίας των εργαζομένων της. Στις 10 Μαΐου 2006 επιδόθηκε στον … … του …, Πρόεδρο Δ.Σ. και Διευθύνοντα Σύμβουλο της εταιρείας η με αριθμό πρωτοκόλλου …./9.5.2006 πρόσκληση των ελεγκτικών οργάνων, με την οποία την καλούσαν όπως εντός πέντε (5) ημερών από την κοινοποίηση της πρόσκλησης, θέσει στην διάθεσή τους τα βιβλία και τα στοιχεία που τηρούσε κατά την ένδικη χρήση, καθώς και όλα τα δικαιολογητικά εγγραφών για τη χρήση αυτή ή να καθορίσει συγκεκριμένο χώρο με όλα τα προαναφερόμενα βιβλία και στοιχεία, προκειμένου να διεξαχθεί τακτικός φορολογικός έλεγχος. Σε απάντηση, η ελεγχόμενη απέστειλε προς την φορολογική αρχή το υπ’ αριθ. πρωτ. …/19.5.2006 έγγραφο, με το οποίο ανέφερε τα εξής: «… Τα οικονομικά προβλήματα του Ομίλου και η έλλειψη ρευστότητας δημιούργησαν σοβαρά προβλήματα στη λειτουργία του εργοστασίου, εξαιτίας των οποίων.....βρίσκονται σε επίσχεση εργασίας οι εργαζόμενοι αυτού. Η διακοπή της παροχής του ηλεκτρικού ρεύματος καθιστά αδύνατη την λειτουργία της μηχανογράφησης και την άντληση των απαραίτητων στοιχείων του λογιστικού προγράμματος...». Κατόπιν, τα αρμόδια ελεγκτικά όργανα συναντήθηκαν επανειλημμένα με την αρμόδια οικονομική σύμβουλο της επιχείρησης της ελεγχόμενης εταιρείας και είχαν παράλληλες, επανειλημμένες τηλεφωνικές επικοινωνίες με την ίδια στην προσπάθειά τους να ανεύρουν τα ζητηθέντα φορολογικά στοιχεία για την διεκπεραίωση του φορολογικού ελέγχου, όπως είχαν εντολή. Στις 25.09.2006 επιδόθηκε στον Γενικό Διευθυντή της εταιρείας, ….. ….., η με αριθ. …./22.09.2006 δεύτερη πρόσκληση και εν τέλει στις 10.10.2006 κατέστη δυνατή η πρόσβαση των ελεγκτών στα γραφεία της εταιρείας, όπου επιδόθηκε η …/2006 εντολή προσωρινού ελέγχου στον ανωτέρω Γενικό Διευθυντή, επιδείχθηκαν τα βιβλία, τα οποία θεωρήθηκαν από τους ελεγκτές και ολοκληρώθηκε ο προσωρινός έλεγχος βάσει της ανωτέρω εντολής. Από τη σύγκριση των τηρηθέντων από την εταιρεία βιβλίων και των δηλώσεων που υποβλήθηκαν, προέκυψαν διαφορές φόρου σε κάποιες διαχειριστικές περιόδους και εκδόθηκαν τα εξής προσωρινά φύλλα ελέγχου: […]. Αναφορικά δε με τον ΦΠΑ δεν προέκυψαν διαφορές για τις εκκαθαριστικές δηλώσεις χρήσεως 2003 και 2004 με βάση τα υπόλοιπα του λογαριασμού ΦΠΑ, λαμβανομένου, όμως, υπόψη ότι o έλεγχος έγινε μόνο από τα υπόλοιπα λογαριασμών ισοζυγίων, καθώς και ότι η πρόσβαση σε στοιχεία και σε περισσότερη ανάλυση ήταν αδύνατη λόγω των προαναφερθέντων συνθηκών. Στη συνέχεια, οι κατά τα ανωτέρω καταλογισθείσες οφειλές βεβαιώθηκαν εν στενή εννοία σε βάρος της εταιρείας […] πράξεις ταμειακής βεβαίωσης του Προϊσταμένου της ΔΟΥ ΦΑΕ Πειραιά. Περαιτέρω, σύμφωνα με την με ημερομηνία θεώρησης 11.06.2009 έκθεση τακτικού ελέγχου ΦΠΑ των ελεγκτών υπαλλήλων του ΔΕΚ Αθηνών, αφού ολοκληρώθηκε ο προσωρινός έλεγχος στα βιβλία της εταιρείας και δεδομένου ότι εκκρεμούσε τακτικός έλεγχος ΦΠΑ χρήσεων 2003 και 2004, […], συντάχθηκε η …/ 26.02.2009 πρόσκληση προς την ελεγχόμενη να θέσει στην διάθεσή τους τα βιβλία και τα στοιχεία που τηρούσε κατά τις χρήσεις 2003 και 2004, καθώς και όλα τα δικαιολογητικά εγγραφών για τη χρήση αυτή και να καθορίσει συγκεκριμένο χώρο με όλα τα προαναφερόμενα βιβλία και στοιχεία, προκειμένου να διεξαχθεί τακτικός φορολογικός έλεγχος. Η εν λόγω πρόσκληση επιδόθηκε στον προσφεύγοντα και στον εκκαθαριστή της εταιρείας, ο οποίος (εκκαθαριστής) γνωστοποίησε προς τους ελεγκτές ότι το μηχανογραφικό σύστημα δεν λειτουργούσε, δεν μπορούσαν να εκτυπωθούν οι αναλυτικές εγγραφές, δεν υπήρχε δυνατότητα πρόσβασης ή εκτύπωσης από τα εν γένει ηλεκτρονικά μέσα αποθήκευσης, ούτε δυνατότητα εύρεσης των παραστατικών των εγγραφών και ιδιαίτερα αυτών που αφορούσαν στις δαπάνες και στις εισροές. Ακολούθως, τα αρμόδια ελεγκτικά όργανα εκτίμησαν ότι η μη επίδειξη των βιβλίων και στοιχείων της εταιρείας, εν όψει και των διευκρινίσεων του προαναφερόμενου εκκαθαριστή, καθιστούσε αδύνατο τον έλεγχο λόγω πλήρους αδυναμίας ελεγκτικών επαληθεύσεων και τα ελεγκτικά όργανα έκριναν ότι καθίσταται ανέφικτος ο λογιστικός προσδιορισμός των αποτελεσμάτων αυτής για τις ελεγχόμενες χρήσεις και τα βιβλία και τα στοιχεία της εταιρείας κρίθηκαν ανεπαρκή και ανακριβή. Κατόπιν τούτων, τα οικονομικά αποτελέσματά της εταιρείας προσδιορίσθηκαν εξωλογιστικά και εκδόθηκαν οι […] πράξεις προσδιορισμού ΦΠΑ για τις χρήσεις 1/1-31.12.2003 και 1/1-31.12.2004, αντίστοιχα. Τέλος, οι ανωτέρω οφειλές βεβαιώθηκαν ταμειακά σε βάρος της […].
8. Επειδή, εξάλλου, ο προσφεύγων με το από 01.05.2024 υπόμνημά του ισχυρίζεται συμπληρωματικά ότι ουδέποτε έχει υπάρξει μέτοχος της εταιρείας και ότι κατά τη χρονική στιγμή του ελέγχου, […], δεν είχε γνώση ούτε συμμετείχε στην ελεγκτική διαδικασία, αλλά όλες οι προσκλήσεις και οι ατομικές ειδοποιήσεις κοινοποιούνταν στον εκκαθαριστή. Προς επίρρωση των ισχυρισμών του προσκομίζει την με αριθ. …./ 15.06.2009 απόφαση επιβολής προστίμου ΚΒΣ λόγω μη επίδειξης βιβλίων, στην οποία αναφέρεται ως διαχειριστική περίοδος κατά την οποία η εταιρεία υπέπεσε στην αποδιδόμενη παράβαση το έτος 2009 και ως εκπρόσωπος της εταιρείας ο εκκαθαριστής της.
9. Επειδή, με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν ερμηνευτικώς δεκτά στη μείζονα σκέψη της παρούσας, όσον αφορά τις οφειλές από τις πράξεις προσδιορισμού ΦΠΑ […], χρήσεων 2003 και 2004, το Δικαστήριο λαμβάνει, καταρχάς, υπόψιν ότι η αποδοθείσα στην ανώνυμη εταιρεία με την επωνυμία […] παράβαση της μη επίδειξης των βιβλίων και στοιχείων στη φορολογική αρχή, που οδήγησε τον έλεγχο σε εξωλογιστικό προσδιορισμό των οικονομικών αποτελεσμάτων της ήδη τελούσας υπό εκκαθάριση ως άνω εταιρείας και, βάσει αυτού, σε προσδιορισμό των ένδικων οφειλόμενων φόρων για τις χρήσεις 2003 και 2004, δεν διαπράχθηκε καθ' ον χρόνο ο προσφεύγων είχε την ιδιότητα του Διευθύνοντος Συμβούλου της εν λόγω εταιρείας (από 15.07.2005 έως 15.07.2007), αλλά μεταγενεστέρως το έτος 2009, σε χρόνο κατά τον οποίο τη διοίκηση αυτής και κατ' επέκταση τη μέριμνα για τη συμμόρφωση προς τις απορρέουσες από τη φορολογική νομοθεσία υποχρεώσεις είχε άλλο φυσικό πρόσωπο, συγκεκριμένα δε ο διορισθείς με την υπ' αριθ. …/2007 απόφαση του Εφετείου Πειραιά ειδικός εκκαθαριστής (πρβλ. ΣτΕ …/2023 σκ. 6, …/2020 σκ. 9, ΔΕφΘ …/2022 σκ. 8, ΔΕφΑθ …/2021 σκ. 7), προς τον οποίο, εξάλλου, τα ελεγκτικά όργανα, όπως προεκτέθηκε στην έβδομη σκέψη της παρούσας, απηύθυναν και τη σχετική πρόσκληση για προσκόμιση των βιβλίων και στοιχείων της εταιρείας. Και τούτα διότι, όπως προκύπτει από τις προσκομιζόμενες εκθέσεις ελέγχου και τα λοιπά στοιχεία του φακέλου, ναι μεν η με αριθμό …/2006 εντολή ελέγχου εκδόθηκε εντός του έτους 2006, κατά το οποίο ο προσφεύγων διατηρούσε την ιδιότητα του Διευθύνοντος Συμβούλου αυτής, ωστόσο δεν προκύπτει ούτε η επίδοση προσκλήσεως που αφορά την εν λόγω εντολή, ούτε ότι ο τακτικός έλεγχος ΦΠΑ βάσει αυτής της εντολής ξεκίνησε εντός του χρονικού διαστήματος κατά το οποίο o προσφεύγων διατηρούσε την ιδιότητα του Διευθύνοντος Συμβούλου, παρά το γεγονός ότι κατέστη εν τέλει εφικτή η πρόσβαση των ελεγκτών στα γραφεία της εταιρείας και σε ορισμένα εκ των αιτηθέντων βιβλία και στοιχεία. Αντιθέτως, ο έλεγχος διενεργήθηκε το έτος 2009, κατά το οποίο η εταιρεία τελούσε ήδη υπό το στάδιο της εκκαθάρισης και είχαν παύσει όλες οι αρμοδιότητες των εκπροσώπων της, κατόπιν δε κοινοποίησης νέας πρόσκλησης προς τον εκκαθαριστή αυτής. Εξάλλου, σύμφωνα με όσα διαλαμβάνονται στις εν λόγω εκθέσεις ελέγχου, κατά την ανωτέρω μετάβαση των ελεγκτικών οργάνων στα γραφεία της εταιρείας στις 10.10.2006, επιδόθηκε στον παρευρισκόμενο εκπρόσωπο της ελεγχόμενης (… …) μόνο η με αριθ. …/2006 εντολή προσωρινού ελέγχου παρακρατούμενων φόρων και ΦΠΑ, και ο έλεγχος βάσει αυτής ολοκληρώθηκε, διαπιστώνοντας διαφορές στους παρακρατούμενους φόρους και όχι στον ΦΠΑ για την ελεγχόμενη ανώνυμη εταιρεία. Ενόψει των ανωτέρω, το Δικαστήριο κρίνει ότι δεν συντρέχουν οι τιθέμενες με τις διατάξεις της § 1 του άρθρου 50 του ν. 4174/2013, […] και άρα δεν θεμελιώνεται προσωπική και αλληλέγγυα ευθύνη του προσφεύγοντος, για την καταβολή των φορολογικών οφειλών της ανώνυμης εταιρείας που προκύπτουν από τις […] πράξεις ταμειακής βεβαίωσης. Συνεπώς, μη νομίμως ο Προϊστάμενος της ΔΕΔ της ΑΑΔΕ απέρριψε σιωπηρώς […] την ενδικοφανή προσφυγή του ήδη προσφεύγοντος κατά της με αριθ. πρωτ. […] απόφασης της Προϊσταμένης της ΔΟΥ ΦΑΕ Πειραιά, καθ' ό μέρος με αυτή απορρίφθηκε η από 11.03.2020 αίτηση περί απαλλαγής του από την αλληλέγγυα ευθύνη για την καταβολή των ως άνω ένδικων οφειλών, ήτοι από εξωλογιστικό προσδιορισμό Φ.Π.Α. για τις χρήσεις […].
10. Επειδή, περαιτέρω, όσον αφορά τις λοιπές οφειλές για τις οποίες η φορολογική αρχή απέρριψε το αίτημα απαλλαγής του προσφεύγοντος, ήτοι αυτές που βεβαιώθηκαν με τις […] πράξεις ταμειακής βεβαίωσης του Προϊσταμένου της ΔΟΥ ΦΑΕ Πειραιά, λεκτέα είναι τα εξής: Προκειμένου να θεμελιωθεί ευθύνη των συνευθυνόμενων προσώπων, κατά τις νεότερες διατάξεις του άρθρου 34 του ν. 4646/2019, στην περίπτωση που οι σχετικές οφειλές διαπιστώνονται μετά από φορολογικό έλεγχο, ο χρόνος συνδρομής της σχετικής ιδιότητας (του εκτελεστικού προέδρου, διευθυντή, γενικού διευθυντή, διαχειριστή, διευθύνοντος συμβούλου, εντεταλμένου στη διοίκηση, εκκαθαριστή) απαιτείται, κατά τα προλεχθέντα, να συμπίπτει με τον χρόνο στον οποίο ανάγονται οι οφειλές και, επιπλέον, αυτές να μην καταβλήθηκαν ή να μην αποδόθηκαν στο Δημόσιο εξ υπαιτιότητας των εν λόγω προσώπων. Στην προκείμενη περίπτωση, οι οφειλές που βεβαιώθηκαν με τις […], διαπιστωθείσες κατόπιν προσωρινού ελέγχου παρακρατούμενων φόρων, ήτοι σε χρόνο προγενέστερο της ανάληψης από τον ίδιο της ιδιότητας του Διευθύνοντος Συμβούλου της οφειλέτριας εταιρείας, με συνέπεια να μην συντρέχει σωρευτικά τουλάχιστον η μία από τις δύο προϋποθέσεις που θέτει το άρθρο 34 ν. 4646/2019 για τη στοιχειοθέτηση της προσωπικής και αλληλέγγυας ευθύνης (πρβλ. ΔΕφΛ …/2022 σκ. 10). Επομένως, μη νομίμως κρίθηκε με την προσβαλλόμενη απόφαση ότι ο προσφεύγων έχει τέτοια ευθύνη για την καταβολή οφειλών από φόρο εισοδήματος επί αμοιβών από μισθωτές υπηρεσίες, παρακρατούμενο φόρο εισοδήματος επί αμοιβών σε ελεύθερους επαγγελματίες, παρακρατούμενο φόρο επί εισοδημάτων εργοληπτών κάθε είδους τεχνικών έργων κ.λπ. και παρακρατούμενο φόρο εισοδήματος επί αποζημιώσεων απολυομένων, οι οποίες ανάγονται στο διάστημα από 1.1.2004 έως 31.12.2004. Ως εκ τούτου, θα πρέπει να γίνει εν μέρει δεκτή η υπό κρίση προσφυγή, και να τροποποιηθεί αναλόγως η προσβαλλόμενη απόφαση.
Επιμέλεια:
ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ ΠΑΠΑΗΛΙΑΣ
Δικηγόρος